Сүүлийн үед Монголын нийгэмд эмэгтэйчүүдийн эрх, хүүхдийн аюулгүй байдал, хүчирхийлэл, дээрэлхэлт зэрэг асуудал улам бүр анхаарал татах боллоо. Сургууль, гэр бүл, цахим орчин гээд олон хүрээнд хүүхдүүд дээрэлхэлтэд өртөх, өсвөр насныхан буруу дадалд автах, эмэгтэйчүүд хүчирхийлэлд өртөх тохиолдлууд олон нийтэд ил болж, нийгмийн анхаарлын төвд байна. Ийм эмзэг асуудлууд гарч ирэх бүрт төр, парламент, бодлого тодорхойлогчдын хариуцлага, байр суурь зайлшгүй яригддаг. Гэвч энэ бүхний дунд нийгмийн анхаарал татаж буй нэг зүйл бол парламент дахь эмэгтэй гишүүдийн дуу хоолой төдийлөн тод сонсогдохгүй байгаа явдал юм.
Монгол Улс сүүлийн жилүүдэд эмэгтэйчүүдийн улс төрийн оролцоог нэмэгдүүлэх талаар тодорхой алхмууд хийсэн. Сонгуулийн хуульд эмэгтэйчүүдийн квотыг нэмэгдүүлэх, улс төрийн намууд эмэгтэй нэр дэвшигчдийг илүү дэмжих зэрэг өөрчлөлтийн үр дүнд парламент дахь эмэгтэй гишүүдийн тоо өмнөхөөс өссөн. Энэ нь олон нийтийн дунд тодорхой хүлээлтийг бий болгосон.
Ялангуяа эмэгтэйчүүдийн эрх, гэр бүлийн хүчирхийлэл, хүүхдийн хамгаалал, боловсрол, нийгмийн бодлоготой холбоотой асуудлуудад эмэгтэй гишүүд илүү манлайлан дуугарч, бодлогын өөрчлөлтөд түлхэц өгнө гэсэн хүлээлт байсан юм.
Гэвч бодит байдал дээр олон нийтийн анхаарлыг татсан хэд хэдэн асуудалд парламентын эмэгтэй гишүүдийн байр суурь төдийлөн хүчтэй илэрхийлэгдэхгүй байгаа нь шүүмжлэл дагуулж эхэллээ. Хүүхдийн дээрэлхэлт, сургуулийн орчны аюулгүй байдал, өсвөр үеийн зан үйлийн асуудал, гэр бүлийн хүчирхийлэл зэрэг сэдвүүд нийгмийн сүлжээ, хэвлэл мэдээллээр өргөн хэлэлцэгдэж байгаа ч парламентын түвшинд энэ асуудлуудыг тууштай хөндөж, бодлогын хэлэлцүүлэг өрнүүлж буй нь төдийлөн харагдахгүй байна. Зарим тохиолдолд төрийн байгууллагууд асуудалд хариу өгөхөөс өмнө нийгмийн сүлжээ, иргэд өөрсдөө асуудлыг ил болгож, хэлэлцүүлэг өрнүүлж байгаа нь ч бий.
Уг нь парламентын гишүүдийн үүрэг зөвхөн хууль батлах төдий биш. Нийгэмд үүсэж буй асуудлыг улс төрийн түвшинд гаргаж тавих, бодлогын хэлэлцүүлгийг эхлүүлэх, төрийн байгууллагуудын хариуцлагыг шаардах, олон нийтийн анхаарлыг хандуулах зэрэг чухал үүргийг тэд гүйцэтгэх ёстой. Ялангуяа эмэгтэйчүүд, хүүхдийн эрхийн асуудал дээр эмэгтэй гишүүдийн манлайлал илүү тод мэдрэгдэх ёстой гэсэн хүлээлт олон нийтийн дунд байдаг. Учир нь тэд нийгмийн энэ асуудлуудыг илүү ойроос мэдэрч, бодлогын түвшинд шийдвэрлэхэд түлхэц өгнө гэж олон хүн итгэдэг.
Сүүлийн жилүүдэд дэлхий даяар эмэгтэйчүүдийн улс төрийн оролцоог нэмэгдүүлэх нь нийгмийн бодлогын чанарт эерэг нөлөө үзүүлдэг гэж үздэг болсон. Эмэгтэйчүүдийн төлөөлөл нэмэгдэх тусам гэр бүл, хүүхэд, боловсрол, нийгмийн хамгааллын асуудал илүү бодитой, илүү анхааралтай яригддаг гэсэн олон улсын туршлага бий.
Гэвч Монголын нөхцөлд эмэгтэй гишүүдийн тоо нэмэгдсэн ч бодлогын манлайлал, нийгмийн асуудлаар гаргаж буй дуу хоолой нь олон нийтийн хүлээлттэй бүрэн нийцэхгүй байна гэсэн шүүмжлэл гарч байна.
Зарим ажиглагчид үүнийг намын дотоод улс төр, фракцын нөлөө, улс төрийн болгоомжлол зэрэг хүчин зүйлтэй холбон тайлбарладаг. Маргаантай, хурц асуудлаас зай барих нь улс төрийн хувьд эрсдэл багатай мэт харагдаж болох ч нийгмийн хувьд энэ нь төлөөллийн утгыг бүдгэрүүлэх эрсдэлтэй. Ялангуяа хүүхдийн эрх, эмэгтэйчүүдийн аюулгүй байдал зэрэг асуудал дээр улс төрийн төлөөлөл дуугүй байх нь олон нийтийн итгэлд сөргөөр нөлөөлөх магадлалтай.
Эмэгтэй гишүүд парламентад сонгогдсон нь өөрөө эцсийн зорилго биш. Харин нийгмийн эмзэг бүлгийн дуу хоолой болж, бодлогын өөрчлөлтөд манлайлал үзүүлэх нь улс төрийн төлөөллийн жинхэнэ утга юм. Хэрэв нийгэмд хүүхдийн аюулгүй байдал, эмэгтэйчүүдийн эрхийн асуудал хурцаар тавигдаж байхад парламентын эмэгтэй гишүүдийн байр суурь сул сонсогдсоор байвал “эмэгтэйчүүдийн улс төрийн оролцоо нэмэгдэх нь бодлого өөрчилнө” гэсэн олон нийтийн итгэл аажмаар суларч мэднэ.
Нийгмийн хүлээлт харин буураагүй. Харин ч эмэгтэй гишүүдээс илүү идэвхтэй байр суурь, илүү бодит санаачилга, илүү тод манлайллыг олон нийт хүсэж байна. Хүүхдийн аюулгүй орчин, сургуулийн дээрэлхэлттэй тэмцэх бодлого, гэр бүлийн хүчирхийллийн эсрэг бодит арга хэмжээ зэрэг асуудал дээр парламентын эмэгтэй гишүүд илүү хүчтэй дуу хоолой гаргаж чадвал тэдний улс төрийн оролцооны үнэ цэнэ илүү тод харагдах боломж бий. Харин эсрэгээрээ энэ асуудлууд дээр чимээгүй хэвээр байвал улс төр дэх эмэгтэйчүүдийн төлөөллийн талаарх нийгмийн хүлээлт, итгэл аажмаар суларч болзошгүй юм.
